Hiện nay, có nhiều phần mềm chuyên dụng hỗ trợ kỹ sư xây dựng sơ đồ nguyên lý, mạch điều khiển và bố trí thiết bị theo tiêu chuẩn kỹ thuật. Bài viết dưới đây Tân Quốc Hùng sẽ giới thiệu với các kỹ sư những phần mềm thiết kế tủ điện công nghiệp phổ biến, được nhiều kỹ sư và doanh nghiệp tin dùng.
Phần mềm thiết kế tủ điện là gì?
Phần mềm thiết kế tủ điện là các công cụ chuyên dụng giúp các kỹ sư điện thiết kế sơ đồ nguyên lý, mạch điều khiển, mạch nhị thứ và bố trí thiết bị trong tủ điện theo tiêu chuẩn công nghiệp một cách dễ dàng. Thay vì vẽ tay, các kỹ sư có thể sử dụng phần mềm thiết kế để đơn giản hóa nhiều công đoạn như đánh số dây, quản lý thiết bị, kiểm tra lỗi và xuất bản vẽ nhanh chóng.
Lợi ích khi sử dụng phần mềm thay cho thiết kế thủ công
Phần mềm thiết kế tủ điện công nghiệp mang lại nhiều lợi ích như:
Tiết kiệm thời gian
So với phương pháp vẽ tay hoặc CAD thông thường, phần mềm thiết kế tủ điện cho phép:
- Tạo sơ đồ nhanh bằng thư viện có sẵn
- Tự động đánh số dây, số tiếp điểm
- Sao chép, chỉnh sửa mạch dễ dàng
- Rút ngắn thời gian thiết kế, đặc biệt với các dự án lớn.

Giảm sai sót
Phần mềm giúp hạn chế lỗi thường gặp như:
- Trùng số dây
- Sai liên kết tiếp điểm
- Thiếu thiết bị trong danh mục
- Một số phần mềm còn có chức năng kiểm tra logic mạch và cảnh báo lỗi, giúp bản vẽ đạt độ chính xác cao hơn.
Dễ chỉnh sửa & quản lý bản vẽ
Khi có thay đổi thiết kế, kỹ sư chỉ cần chỉnh sửa tại một vị trí, hệ thống sẽ tự cập nhật toàn bộ bản vẽ. Ngoài ra, việc lưu trữ, tìm kiếm và quản lý nhiều dự án cũng trở nên thuận tiện hơn.
Quy trình thiết kế tủ điện theo tiêu chuẩn công nghiệp
Quy trình thiết kế tủ điện bằng phần mềm thường gồm các bước sau:
Khảo sát yêu cầu kỹ thuật và công suất
Bước đầu tiên trong thiết kế tủ điện là thu thập đầy đủ các yêu cầu kỹ thuật từ chủ đầu tư. Các thông tin cần thiết bao gồm:
- Công suất tổng của hệ thống
- Điện áp sử dụng (1 pha, 3 pha, 380V/220V,…)
- Loại tải: động cơ, gia nhiệt, chiếu sáng, điều khiển tự động
- Môi trường lắp đặt: trong nhà, ngoài trời, độ ẩm, bụi
Việc khảo sát giúp nhà thiết kế lựa chọn thiết bị phù hợp và tránh quá tải trong quá trình vận hành.
Xem thêm: Cách vẽ mạch điện và những phần mềm hỗ trợ vẽ mạch điện cơ bản
Lập sơ đồ nguyên lý điện (động lực & điều khiển)
Sau khi nắm rõ yêu cầu, kỹ sư tiến hành lập sơ đồ nguyên lý điện, bao gồm:
- Sơ đồ động lực: Là sơ đồ thể hiện nguồn cấp, thiết bị bảo vệ, contactor, biến tần, động cơ.
- Sơ đồ điều khiển: Là sơ đồ thể hiện logic điều khiển, nút nhấn, rơ le, đèn báo.
Sơ đồ nguyên lý là cơ sở quan trọng để triển khai các bước thiết kế tiếp theo và đảm bảo hệ thống hoạt động đúng chức năng.
Thiết kế mạch nhị thứ, liên động
Mạch nhị thứ đóng vai trò điều khiển, giám sát và bảo vệ hệ thống. Thiết kế mạch nhị thứ giúp hệ thống vận hành ổn định, hạn chế sự cố và dễ bảo trì sau này. Cụ thể ở bước này, các kỹ sư cần:
- Thiết kế mạch liên động an toàn giữa các thiết bị
- Bố trí các tiếp điểm phụ, rơ le trung gian
- Đánh số dây, số tiếp điểm rõ ràng, nhất quán
Bố trí thiết bị trong tủ điện
Dựa trên sơ đồ nguyên lý, kỹ sư tiến hành bố trí thiết bị bên trong tủ điện. Các công việc bao gồm:
- Sắp xếp CB, contactor, rơ le, terminal theo nguyên tắc kỹ thuật
- Đảm bảo khoảng cách an toàn, khả năng tản nhiệt
- Thuận tiện cho việc đấu dây và bảo trì
- Tủ điện gọn gàng, an toàn và tăng tính thẩm mỹ cao
Kiểm tra, hiệu chỉnh theo tiêu chuẩn IEC, TCVN
Trước khi xuất bản vẽ, toàn bộ thiết kế cần được kiểm tra và hiệu chỉnh. Việc kiểm tra sẽ giúp việc thiết kế đáp ứng yêu cầu kỹ thuật, an toàn điện. Cụ thể, ở bước này các kỹ sư cần:
- Đối chiếu với tiêu chuẩn IEC, TCVN hiện hành
- Kiểm tra tiết diện dây dẫn, thiết bị bảo vệ
- Rà soát lỗi logic mạch, lỗi đánh số dây
Xuất bản vẽ thi công và danh mục vật tư
Bước cuối cùng trong quy trình thiết kế tủ điện là xuất bản vẽ thi công. Nội dung công việc bao gồm:
- Xuất bản vẽ thi công chi tiết
- Lập danh mục vật tư (BOM) đầy đủ: thiết bị, dây dẫn, phụ kiện
- Chuẩn bị tài liệu lắp đặt và nghiệm thu
Các phần mềm thiết kế tủ điện công nghiệp phổ biến
Hiện nay có nhiều phần mềm thiết kế tủ điện công nghiệp giúp các kỹ sư tiết kiệm thời gian trong quá trình thiết kế. Dưới đây là một số phần mềm phổ biến.
AutoCAD Electrical
AutoCAD Electrical là phần mềm quen thuộc với nhiều kỹ sư điện, đặc biệt dành cho thiết kế sơ đồ điện 2D.
Ưu điểm:
- Phù hợp thiết kế sơ đồ điện công nghiệp
- Thư viện ký hiệu điện phong phú
- Dễ tích hợp với AutoCAD truyền thống
- Phần mềm thích hợp cho người mới bắt đầu hoặc các dự án có quy mô vừa

Xem thêm: Thư viện vẽ tủ điện là gì? Hướng dẫn vẽ AutoCAD từ thư viện
EPLAN
EPLAN là phần mềm chuyên nghiệp hàng đầu trong lĩnh vực thiết kế tủ điện công nghiệp.
Ưu điểm:
- Chuyên dụng cho tủ điện công nghiệp
- Quản lý thiết bị dễ dàng
- Có khả năng đánh số dây, số tiếp điểm tự động
- Phù hợp các dự án lớn, yêu cầu tiêu chuẩn cao
SEE Electrical
SEE Electrical được đánh giá cao nhờ giao diện thân thiện và khả năng triển khai nhanh.
Ưu điểm:
- Dễ học, dễ sử dụng
- Thiết kế nhanh mạch điều khiển và mạch nhị thứ
- Phần mềm này là lựa chọn tốt cho kỹ sư cá nhân hoặc doanh nghiệp vừa và nhỏ

Trên đây là những thông tin về các phần mềm thiết kế điện công nghiệp phổ biến hiện nay. Có thể thấy, nhờ các phần mềm thiết kế sơ đồ điện đã giúp ích rất nhiều cho các kỹ sư. Hy vọng qua bài viết, bạn đã có cái nhìn tổng quan về các phần mềm thiết kế tủ điện công nghiệp và có thể ứng dụng thành công vào bản thiết kế của mình. Nếu bạn cần tư vấn thiết kế phần sơ đồ điện có thể liên hệ Tân Quốc Hùng để được hỗ trợ nhanh chóng.

